BS Distributed Energy Systems’den elektrik yüksek mühendisi Bilal Şimşek, dördüncü oturumu invertör-PCS-batarya üçlüsü ile kanunun kesiştiği yere çekti.
2021–2022’de 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 7. maddesine eklenen 10 ve 11. fıkralar depolama taahhüdüne GES/RES önlisansı açtı; ölçüm ve yarışma muafiyeti geldi, YEKDEM kapısı 2030’a kadar açık, üretim ile depolama tek lisansa bağlandı. 19 Kasım 2022 başvuruları yaklaşık 34.000 MW; lisanslanan depolamalı rüzgâr-güneş bugün 2.000 MW’ın üzerinde. Şimşek’in sahadaki karşılığı net: İşletmede 43.000 MW’ı aşkın rüzgâr-güneş (Haziran verisi; güneş 26–27 GW), ülke kurulu gücünün yaklaşık üçte biri. PTF’nin sıfır olduğu saat 2024’te 4, 2025’te 42, 2026 yıl ortasına kadar 365. Su yılı hidro ile birleşince tablo “fazla üretim” değil, depolama ihtiyacının fiyatla görünür olması.
Yol haritası slaytta EPDK online dosyadan TEİAŞ kapasite görüşüne, önlisansa, imar-ÇED-ruhsat-bağlantıya, lisansa, EİGM proje onayına ve kabule uzanıyor. Önlisans 5 MW altı 24, 5–50 MW 30, 50 MW üstü 36 ay; depolamalı GES inşaatı 10 MW altı 22 (depolamalı 10 MW başvuruda 24), 10–50 MW 30, 50 MW üstü 36 ay. Depolama ünitesi güçten bağımsız 24 ay. Kritik kural: Depo bitmeden güneş kabulü yok. Altı tesis türü ayrı gelir kapısı açıyor — üretime bütünleşik, müstakil (en az 2 MW, tedarik veya toplayıcılık lisansı), tüketime bütünleşik, lisanssız bünye, şebeke işletmecisi (ticari yasak), Ar-Ge (azami 1 MW). Şimşek’in uyarısı başta saha: Sit, jeoloji, DSİ kanalı, deprem, bağlantı seviyesi sonradan 2–3 MW kaybettiriyor; birçok proje başvurudan sonra taşınıyor.
Denge slaytın ortasında PCC’de kuruluyor. Mühendislik P/E oranı, PCS-trafo-SCADA, yangın ve emre amadeliği seçer; mevzuat lisans, grid-forming, model, kabul testi ve yan hizmeti dayatır. “En doğru tasarım mevzuata sonradan uydurulan değil, mevzuatla birlikte yazılan tasarımdır.” 30 MW ve iletim bağlantısı yan hizmet kapısını açar; dağıtım bağlantısı aynı bataryayı başka boyutta ister. EK-1a/b/c/ç ölçümü ünite bazına indirdi: Bir parça puant, bir parça dengeleme, bir parça yan hizmet aynı depoda ayrılabilir. Kabulde yüzde 10 tolerans; yangın hesabı üniversite onayı ister. Zorunlu hizmetler reaktif, black start, sınırlı frekans hassasiyeti. Gönüllü primer FK (gecikme ≤2 sn, SOC yüzde 5–95; Göktepe RES ilk geçen tesis), sekonder henüz SCADA güncellemesi bekliyor. Yeni kalemler 50 MW üstü için 1 saniyenin altında frekans destek rezervi ve 200 ms altında senkron bağlantı desteği; PCS ve batarya bunu baştan karşılamalı.
Sahadaki kanıt tabloda 437 MW / 487 MWh’lik işletme ve kabul hattı: Soma, Bandırma, Göktepe, RASA müstakil 50 MW/62 MWh, Şimşek’in danışmanlık verdiği Eskişehir OZE EDT (29 MW GES + 29 MWe / 34,15 MWh LFP, C-rate ~1,18, Sivrihisar OG). Depo devreye girmeden üretim tam kapasiteye çıkamıyor. Konteyner örneği EnerC sıvı soğutmalı, ~3,8 MWh, C5, aerosol FSS. Kapanış cümlesi katalog değil işletme: En iyi teknoloji yoktur, en iyi çözüm vardır; güç ağırlıklı ile enerji ağırlıklı senaryo aynı hücrenin işi değildir. Mühendislik bir gün gecikirse mevzuat da gecikir — ikisi PCC’de aynı anda imzalanır.