Portekizli enerji devi EDP, Avrupa’nın ilk açık erişimli yüzer güneş enerjisi laboratuvarını Portekiz’deki Alto Rabagão baraj gölünde faaliyete geçirdi. “Floating PV Lab” adı verilen bu tesis, girişimcilere ve araştırma kurumlarına hibrit enerji çözümlerini gerçek dünya koşullarında test etme imkanı sunuyor. Hidroelektrik ve güneş enerjisinin entegrasyonuna odaklanan proje, zorlu hava şartlarında yeni nesil teknolojilerin dayanıklılığını ölçmeyi ve ticarileşme süreçlerini hızlandırmayı hedefliyor. Bu girişim, küresel enerji dönüşümünde yenilikçi çözümlerin geliştirilmesi için stratejik bir iş birliği merkezi görevi üstleniyor.
Tesisin kurulduğu bölge, EDP’nin 2016 yılından bu yana baraj tabanlı hidroelektrik güçle yüzer güneş enerjisi sistemlerini birleştirdiği öncü bir saha olma özelliği taşıyor. Yeni kurulan laboratuvar, mevcut operasyonel altyapıyı şirketlerin güneş paneli ve güneş modülü performanslarını en sert koşullarda değerlendirebileceği bir inovasyon merkezine dönüştürüyor. Yüksek hızdaki rüzgarlar, güçlü dalga hareketleri ve aşırı sıcaklık değişimlerine maruz kalan bu ortam, yeni gelişen teknolojiler için adeta bir “stres testi” alanı işlevi görüyor.
Laboratuvarda yürütülen araştırmalar; işletme ve bakım (O&M) çözümleri, yapay zeka destekli veri işleme ve entegre enerji depolama sistemleri gibi sektörün kritik alanlarına odaklanıyor. Geliştiriciler, ürünlerini tam ölçekli pazara sunmadan önce bu zorlu rezervuar koşullarında test ederek hem donanım hem de yazılımlarını optimize etme fırsatı buluyor. Bu sayede, yeni bileşenlerin açık deniz veya baraj gölü gibi zorlu sahalardaki gerçek kullanım şartlarına dayanıklılığı önceden garanti altına alınıyor.
Hali hazırda tesiste bir yıl sürmesi planlanan iki önemli pilot proje yürütülüyor. Fred Olsen 1848 şirketi, su seviyesindeki değişimleri etkin bir şekilde yönetmek için tasarlanan otomatik bir gergi şamandırasını test ederken; Sperra firması 3D yazıcı teknolojisiyle üretilen beton ağırlık ankraj sisteminin geçerliliğini denetliyor. Her iki projenin de temel hedefi, gelecekteki büyük ölçekli yüzer güneş enerjisi kurulumlarında maliyetleri düşürmek ve yapısal dayanıklılığı artırmak olarak öne çıkıyor.
EDP Yeni Teknolojiler ve Özel Projeler Müdürü Pedro Miguel Oliveira, laboratuvarın teknik ilerlemelerde şirketi en ön safta tutacak stratejik bir avantaj sağladığını ifade etti. Oliveira, projenin hem kurulum hem de operasyonel maliyetleri düşürecek teknik çözümlerin belirlenmesi açısından hayati önem taşıdığını vurguladı. İlk etapta üç yıl boyunca faaliyet göstermesi planlanan laboratuvar, ilgili tarafların başvurularını kabul etmeye devam ediyor. Katılımcıların yıllık 10 bin avrodan başlayan kullanım ücreti ödediği bu ekosistemde EDP, yenilikçi şirketlere çalışma alanı ve teknik destek de sağlıyor.