Rochester Üniversitesi araştırmacıları, kimyasal madde kullanmadan veya zararlı atık su oluşturmadan temiz içme suyu sağlayan yenilikçi bir güneş enerjili tuzdan arındırma teknolojisi geliştirdi. Lazer teknolojisiyle özel olarak işlenen siyah metal güneş panelleri, suyu ince katmanlar halinde buharlaştırarak tuzdan ayrıştırıyor. Bu süreç, geleneksel yöntemlerin aksine deniz ekosistemlerine zarar veren yoğun tuzlu su atığı yerine, katı minerallerin geri kazanılmasını sağlıyor. Ayrıca sistem, Büyük Tuz Gölü’nden alınan örneklerde lityumun yarısını başarıyla ayrıştırarak, kritik madenlerin çevreci yollarla elde edilmesi konusunda önemli bir potansiyel sunuyor.
Geleneksel ters ozmoz gibi tuzdan arındırma teknikleri, yüksek enerji tüketimlerinin yanı sıra deniz yaşamını tehdit eden ve oksijen seviyelerini düşüren yoğun tuzlu su atıkları üretiyor. Rochester Üniversitesi ekibinin geliştirdiği yeni yöntem ise bu olumsuzlukları ortadan kaldırıyor. Lazerle işlenmiş özel yüzey desenleri, suyun verimli bir şekilde buharlaşmasını sağlarken, tuzun panel kenarlarına itilmesine olanak tanıyor. Bu fiziksel süreç, sistemin kendi kendini temizlemesini sağlayarak tıkanmaların önüne geçiyor.
Profesör Chunlei Guo liderliğindeki ekip, teknolojiyi Atlantik, Pasifik ve Hint okyanuslarından alınan su örnekleri üzerinde başarıyla test etti. Sistemin en dikkat çekici özelliklerinden biri, metal kanallara eklenen hidrojen titanat nanopartikülleri sayesinde tuzlu sudan lityum ayrıştırabilmesi oldu. Büyük Tuz Gölü üzerinde yapılan denemelerde, sudaki lityumun yaklaşık yüzde 50’si geri kazanıldı.
Bu yöntem, enerji yoğun ve ekolojik açıdan maliyetli olan geleneksel madencilik faaliyetlerine karşı sürdürülebilir bir alternatif oluşturuyor. Süreç sonucunda sadece temiz su elde edilmekle kalmıyor, aynı zamanda sofra tuzu ve nadir mineraller gibi değerli kaynaklar da atık haline gelmeden ekonomiye kazandırılıyor. Henüz geliştirme aşamasında olan bu teknoloji, küresel su kıtlığıyla mücadele etmek ve mineral tedarik zincirlerini güçlendirmek adına büyük bir potansiyel taşıyor.