Çin, Gobi Çölü’nde hayata geçirdiği 1 gigavatlık Hami projesiyle güneş enerjisi depolamada yeni bir dönemi başlattı. Lityum bataryalar yerine erimiş tuz teknolojisini kullanan tesis, güneş battıktan sonra sekiz saat boyunca kesintisiz elektrik üretimi yapabiliyor. 900 megavatlık standart güneş paneli ile 100 megavatlık yoğunlaştırılmış güneş enerjisi ünitesini birleştiren bu hibrit sistem, dünyanın en büyük kapasiteli projesi olma unvanını elinde tutuyor. Yıllık 2,07 teravat-saat elektrik üretmesi beklenen tesis, 1,63 milyon ton CO2 emisyonunu engelleyerek bölgedeki yenilenebilir enerji kullanım oranını yüzde 95’in üzerine çıkarmayı hedefliyor.
Çin Üç Boğaz Şirketi (CTG) tarafından yönetilen Hami projesi, Tianshan dağlarının güney eteklerinde 1.817 hektarlık bir alana yayılan devasa bir enerji kompleksi olarak dikkat çekiyor. Yaklaşık 480 milyon dolarlık yatırımla kurulan tesiste, 260 bin adet takip aynası güneş ışığını odaklayarak erimiş tuzu 550 santigrat dereceye kadar ısıtıyor. Depolanan bu ısı, güneş battıktan sonra türbinleri döndürerek elektrik üretilmesini sağlıyor. Proje, güneş enerjisinin en büyük sorunu olan kesintili üretim problemini, kimyasal bataryalar yerine termal depolama yöntemiyle çözmeyi amaçlıyor.
1 Temmuz itibarıyla ticari deneme operasyonlarına başlayan tesis, aslında 18 Eylül 2025 tarihinde şebekeye bağlanarak faaliyete geçmişti. Bugüne kadar bölgesel şebekeye 6,54 milyon kilovat-saat elektrik sağlayan kompleksin, tam kapasiteye ulaştığında yaklaşık 830 bin hanenin enerji ihtiyacını karşılaması planlanıyor. Proje direktörü Niu Jianle, lityum bataryaların kısa süreli pik yükler için uygun olduğunu, ancak erimiş tuz teknolojisinin büyük kapasitesi ve uzun deşarj döngüleri sayesinde endüstriyel ölçekte çok daha verimli bir çözüm sunduğunu belirtiyor.
Teknolojik açıdan doğrusal Fresnel tasarımı kullanan tesis, geleneksel sistemlere göre ısı dönüşüm verimliliğini yüzde 10 oranında artırıyor. CTG, projenin ikinci aşamasında kapasiteyi 3 gigavata çıkarmayı hedeflerken, bölgedeki diğer enerji şirketleri de benzer hibrit modeller üzerinde çalışmaya başladı. Uzmanlar, güneş enerjisi depolamada termal yöntemlerin maliyet rekabeti açısından lityum bataryalarla yarışıp yarışamayacağını önümüzdeki yıllarda yapılacak operasyonel verilerin belirleyeceğini ifade ediyor.