Sıfır Atık Hub’ında Türkiye Elektrik Sanayi Birliği (TESAB) tarafından düzenlenen “Elektrik Üretim Sektöründe İklim Riskleri” oturumunda, 250 uzmanın katkısıyla hazırlanan yeni sektör raporu tanıtıldı. Panelde artan hava ve su sıcaklıklarının santral verimliliğine darbesi, kuraklık tehdidi ve şebeke çöküşü (blackout) riskleri tartışıldı.
Soğutma Suyu Isındıkça Santralin Yakıt Maliyeti Artıyor
İSKEN Çevre ve Sürdürülebilirlik Müdürü Dr. Yavuz Sucu, mevcut enerji santrallerinin tamamının geçmiş iklim verileriyle tasarlandığını ancak geleceğin birkaç derece daha sıcak olacağını hatırlattı. Termik ve nükleer santrallerde soğutma suyu sıcaklığının doğrudan verimi düşürdüğünü vurgulayan Dr. Sucu; Akdeniz ile Karadeniz arasındaki deniz suyu sıcaklık farkı nedeniyle aynı santralin Akdeniz’de çalışmasının %2 verim kaybı, yani %5 daha fazla yakıt tüketimi anlamına geldiğini açıkladı. Aşırı sıcaklarda klimalar nedeniyle talep zirve yaparken güneş panellerinin de 65°C yüzey sıcaklığına ulaştığında veriminin %12-13 oranında düştüğüne dikkat çekti[45][46]. Fransa’da nehir suyunun ısınması yüzünden nükleer santrallerin 28 gün kapatılmak zorunda kaldığını ve Sri Lanka’da yaşanan 8 saatlik ülke çapındaki elektrik kesintisini hatırlatan Sucu; sistemin çökmemesi için şebeke ölçekli batarya depolama ve sanal atalet mekanizmalarının zorunlu olduğunu belirtti.
“Geleceğe Dayalı İklim Projeksiyonları Olmadan Yatırım Yapılamaz”
Fransız Kalkınma Ajansı (AFD) Kıdemli İklim ve Doğa Uzmanı Zeren Erik, 2021’de kuzeyde sellerle güneyde orman yangınlarıyla boğuşan Türkiye’de aşırı hava olaylarının tahmin edilebilirliğinin zayıfladığını ifade etti. Hidroelektrik santrallerin kuraklık dönemlerinde üretim kaybına uğradığını ve soğutma suyu kullanan santrallerin tarım ve şehirlerle su rekabetine girdiğini belirten Erik; şirketlerin artık geçmiş istatistikler yerine ileriye dönük mikro havza bazlı iklim projeksiyonlarını yatırım planlarına dahil etmesi gerektiğini kaydetti. Erik, AFD ve batılı kalkınma bankalarının artık hiçbir fosil yakıt projesini finanse etmediğini, finansman kararlarında doğrudan iklim dayanıklılığı ve uyum analizlerini aradıklarını vurguladı.
Yatırımcıların %82’si Fiziksel Risk Raporu Talep Ediyor
ESG Partner Danışmanlık Direktörü Özge Kepenek Bozkuroğlu, 2026 Robeco raporuna göre küresel yatırımcıların %82’sinin yatırım yapacakları varlıklardan fiziksel iklim risklerini değerlendirip raporlamasını beklediğini açıkladı[41]. Karbonun artık şirketler için operasyonel bir gider kalemi haline geldiğini ve öngörülebilir bir ulusal karbon piyasasına ihtiyaç duyulduğunu belirten Bozkuroğlu; sigortalanamayan varlıkların finanse edilemeyeceğini, iklim risklerinin itibar ve piyasa riskleriyle birlikte entegre bir veri yönetimiyle ele alınması gerektiğini kaydetti.