Konya Ovası’nda hayata geçirilen pilot TarımGES projesi, tarımsal üretim ile güneş enerjisi teknolojilerini aynı alanda birleştirerek önemli bir başarıya imza attı. Solar3GW, ODTÜ-GÜNAM ve TAGEM iş birliğiyle kurulan 60 kilovatlık tesiste gerçekleştirilen ilk hasat sonuçları, karabuğday veriminde yüzde 7’lik bir artış yaşandığını ve su tüketiminin yüzde 20 oranında azaldığını ortaya koydu. Güneş panellerinin sağladığı gölgeleme etkisiyle toprağın nem kaybı önlenirken, ürünler olumsuz hava koşullarına karşı koruma altına alındı. Bu model, Türkiye’nin su stresiyle mücadelesinde ve iklim değişikliğine uyum sürecinde sürdürülebilir bir çözüm olarak öne çıkıyor.
TarımGES uygulamalarında temel öncelik, tarımsal faaliyetlerin verimliliğini artırmak ve çiftçilere ek gelir kapısı oluşturmaktır. Güneş panellerinin altına yerleştirilen sistemler, tarım arazilerinin korunmasını sağlarken, aynı zamanda çiftçilerin kendi enerjilerini üretmelerine olanak tanıyor. Uzmanlar, bu sistemin özellikle aşırı hava koşulları nedeniyle ekim yapılamayan alanlarda tarımı yeniden mümkün kılabileceğini ve “kazan-kazan” prensibiyle hem gıda hem de enerji güvenliğini desteklediğini belirtiyor.
Projenin ekonomik boyutuna ilişkin değerlendirmelerde bulunan Solar3GW Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Bahadır Turhan, TarımGES yatırımlarının 8-10 yıl gibi makul bir sürede kendini amorti edebildiğini vurguladı. Mevcut mevzuatta yer alan kısıtlamaların esnetilmesi ve “TarımGES YEKA” alanlarının oluşturulması durumunda, Türkiye’nin yaklaşık 190 gigavatlık bir potansiyele ulaşabileceği öngörülüyor. Bu kapasite, ülkenin mevcut güneş enerjisi kurulu gücünün yedi katına denk geliyor.
ODTÜ-GÜNAM Entegre Fotovoltaik Teknolojileri Birimi Koordinatörü Doç. Dr. Talat Özden ise sistemin başarısının sadece üretilen elektrikle değil, tarımsal üretime sağladığı somut katkılarla ölçülmesi gerektiğini ifade etti. Kuraklık ve artan girdi maliyetleri karşısında TarımGES’in bütünleşik bir çözüm sunduğunu belirten Özden, doğru sistem tasarımlarıyla tarımsal üretimin daha dirençli ve sürdürülebilir hale getirilebileceğinin altını çizdi. Proje, tarım arazilerinin korunarak enerji üretimiyle desteklenmesinin, modern tarım uygulamaları için kritik bir model olduğunu kanıtlıyor.