Enerji Hukuku Araştırma Enstitüsü webinarında konuşan Zenergy Genel Müdürü Cengiz Kılıç, lisanssız elektrik üretimi ve saatlik mahsuplaşma uygulamasına ilişkin piyasa dinamiklerini değerlendirdi. Sistemin temel amacının ticari satış değil, öz tüketim olduğunu vurgulayan Kılıç, on yıllık teşvik süresini dolduran santrallerin mevcut ekonomik değerine dikkat çekti.
*Ticaret Stratejisi Değil, Öz Tüketim Esası*
Lisanssız üretim izninin sanayi tesislerinin kendi ihtiyacını karşılaması için kurgulandığını ifade eden Kılıç, sektördeki kafa karışıklığına net bir çerçeve çizdi. Yeni düzenlemelerin üretim ve tüketim arasındaki zaman uyumsuzluğunu azaltmayı hedeflediğini belirten Kılıç, “Devlet sanayiciye ‘bana elektrik sat’ demiyor. Kendi elektrik tüketimini kendin karşıla diyor” ifadelerini kullandı.
Mevzuattaki satış limitlerinin bir ticaret stratejisi olmadığını vurgulayan Kılıç, bunun yalnızca üretimle tüketimin eşleşmediği saatleri dengelemek için sunulan zorunlu bir esneklik mekanizması olduğunu söyledi.
*10 Yıllık Santraller ve Sahadaki Gerçekler*
İlk dönem teşvikli güneş santrallerinin henüz belli bir kısmının on yıllık destek sürecini tamamladığını ve üretime ise halen devam ettiğini belirten Kılıç, finansal modellerle sahadaki gerçekliğin farklı işlediğini vurguladı.
Esasen önümüzdeki birkaç yıl daha yüksek oranda teşvik vade gelimi olacak, dağıtım bedelinin düşürülmesi iyi bir gelişme ama bunların lisanslaması gibi ilave çözümler gerekebilir diye ekledi
Yatırımcıların beklenen geri dönüşü büyük ölçüde sağladığını ifade eden Kılıç, durumu şu sözlerle özetledi: “On yıl önce tesisler yedi yılda maliyetini çıkaracak şekilde modellendi. Ancak panellerdeki ömür teorik bir kavramdır. Ülkemizde yüz yıldır aralıksız çalışan hidroelektrik santralleri var. Tesislerin sahada sahip olduğu fiili ekonomik ömür çok daha uzundur. Ortada faal olan ciddi bir ekonomik değer var.” Kılıç, yatırımcıların bu süreci kamuoyuna hiç kazanç sağlanmamış gibi sunmasını da gerçekçi bulmadığını söyledi.
*”Şalter İndirmek Çözüm Değil”*
Ekonomik ömrü devam eden yenilenebilir enerji yatırımlarının sistem dışına itilmesinin doğru olmadığını belirten Kılıç, şalterlerin indirilmesine net olarak karşı çıktı.
Kılıç, şu değerlendirmede bulundu: “Sırf dağıtım bedelleri nedeniyle bu santrallerin üretiminin durdurulmasına ciddi anlamda muhalifim. On yılını dolduran bu yatırımları yok sayamayız. Kötülemek yerine bu değeri sisteme kazandırmalıyız. Hem yatırımcıya hem şebekeye asgari fayda sağlayacak ortak bir vizyona odaklanmak zorundayız.”