İrlanda, yenilenebilir enerji hedefleri doğrultusunda tarihi bir eşiği geride bırakarak güneş enerjisi üretiminde ilk kez 1 gigavat (GW) kapasitesini aşmayı başardı. Ulusal iletim sistemi operatörü Eirgrid tarafından paylaşılan veriler, Nisan ayı ortasında üst üste gelen rekorlarla birlikte üretimin 1.133 MW seviyesine kadar çıktığını doğruladı. Yaklaşık 500 bin hanenin elektrik ihtiyacını karşılayabilecek düzeye ulaşan bu kapasite artışı, ülkenin enerji portföyünde güneş paneli yatırımlarının artan etkisini gözler önüne seriyor. Geçtiğimiz yılın zirve noktalarına kıyasla büyük bir sıçrama yaşayan İrlanda, temiz enerji dönüşümünde yeni bir döneme giriyor.
Güneş enerjisindeki bu yükseliş, Nisan ayının ikinci yarısında kaydedilen verilerle somut bir hal aldı. 20 Nisan’da 1.021 MW ile ilk kez 1 GW sınırını aşan üretim miktarı, sadece birkaç gün sonra 1.133 MW’a ulaşarak yeni bir zirve belirledi. 2024 yılının başlarında en yüksek üretim seviyelerinin 750 MW civarında seyrettiği göz önüne alındığında, bir yıl içerisindeki büyümenin hızı dikkat çekiyor. Eirgrid Ulusal Kontrol Merkezi yetkilileri, büyük ölçekli güneş paneli projelerinin devreye girmesiyle birlikte ulusal enerji karmasının kökten bir değişim sürecine girdiğini vurguluyor.
Enerji talebinin karşılanmasında güneşin payı da her geçen yıl katlanarak artıyor. 2023 yılında toplam talebin yalnızca %1,1’ini karşılayan güneş enerjisi, 2024’te %2’ye, 2025’in ilk aylarında ise %3,1 seviyesine yükseldi. Sektör temsilcileri, konut, ticari ve endüstriyel ölçekteki tüm kurulumlar dahil edildiğinde ülkenin toplam kurulu gücünün 2,5 GW seviyesine ulaştığını belirtiyor. Sadece 2024 yılında sisteme 1 GW yeni kapasite eklenirken, halihazırda planlama aşamasında olan 1,7 GW’lık yeni projeler, önümüzdeki dönemde yeni rekorların kapıda olduğunu gösteriyor.
Ancak bu hızlı büyüme, üretilen fazla enerjinin yönetimi konusunda ciddi altyapı sorunlarını da beraberinde getiriyor. 2024’ün ilk yarısında, şebekenin mevcut arzı kaldıramaması nedeniyle yaklaşık 89 GWh’lik güneş enerjisi üretimi kısıtlanmak zorunda kaldı. Analistler, enerji israfına yol açan bu kısıtlamaların 2022’den bu yana yedi kat arttığına dikkat çekerek modernizasyon ihtiyacının altını çiziyor. İrlanda hükümeti, bu darboğazları aşmak adına şebeke iyileştirmeleri için 1,1 milyar avroluk dev bir bütçe onaylarken, güneş paneli sahaları ile batarya depolama tesislerinin aynı bağlantı noktasını kullanmasına olanak tanıyan yeni düzenlemeleri de hayata geçirdi.
Uluslararası alanda da iş birliklerini artıran İrlanda, İspanya ile deniz altı elektrik bağlantısı kurmak üzere bir mutabakat zaptı imzaladı. Birleşik Krallık ile olan mevcut enerji anlaşmalarını da derinleştiren ülke, yenilenebilir enerjinin şebeke entegrasyonu konusunda bölgesel bir merkez olmayı hedefliyor. Avrupa Birliği Konseyi başkanlığına hazırlanan İrlanda yönetimi, temiz enerji altyapısının hızlandırılmasını ve Avrupa Şebeke Paketi’nin geliştirilmesini öncelikli gündem maddeleri arasında tutmaya devam ediyor.